Jerzy Żuławski – Wiki www.fasdnea.info 08

Jerzy Żuławski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj
Jerzy Żuławski
Portret Jerzego Żuławskiego
Portret Jerzego Żuławskiego
Data i miejsce urodzenia 14 lipca 1874, Lipowiec
Data i miejsce śmierci 9 sierpnia 1915 w Dębica
Ważne dzieła Trylogia Księżycowa, 1903-1911
Grób pisarza na Cmentarzu Wojskowym w Dębicy

Jerzy Żuławski (ur. 14 lipca 1874 w Lipowcu, zm. 9 sierpnia 1915 w Dębicy) – polski pisarz, poeta i dramaturg okresu Młodej Polski. Wraz z Władysławem Umińskim i Antonim Langem jeden z prekursorów polskiej literatury fantastycznonaukowej. Jako poeta przedstawiciel dekadentyzmu i katastrofizmu. Autor dramatów symbolicznych oraz prozy poetyckiej.

Spis treści

[edytuj] Biografia

Lata dzieciństwa późniejszy pisarz spędził w rodzinnym majątku, w Młynnem pod Limanową. Uczęszczał do gimnazjum w Bochni, następnie do szkoły realnej w Krakowie. Od 1892 studiował na politechnice w Zurychu, zaś od 1895 do 1898 na Wydziale Filozoficznym uniwersytetu w Bernie, gdzie uzyskał doktorat. Po powrocie do Polski uczył w gimnazjum w Jaśle i Krakowie. Od 1902 poświęcił się wyłącznie pracy literackiej. Żuławski związany był ze środowiskiem krakowskiej bohemy artystycznej, przyjaźnił się z Kasprowiczem, Przybyszewskim, Rydlem i Tetmajerem. Po 1900 dużo podróżował. W 1910 zamieszkał na stałe w Zakopanem. Był współzałożycielem Tatrzańskiego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego. Prowadził w willi "Łada" otwarty dom literacki, w którym gościli Witkacy, Staff, Kasprowicz, Tetmajer. Gdy wybuchła I wojna światowa wstąpił do Legionów. Był w szeregach Strzelców, redagował pismo "Do Broni". Zmarł w szpitalu wojskowym w Dębicy na tyfus brzuszny.

Jego synami byli Wawrzyniec Żuławski, Marek Żuławski i Juliusz Żuławski.

[edytuj] Twórczość

Debiutował jako poeta w roku 1895 zbiorem Na strunach duszy mocno osadzonym w poetyce dekadentyzmu. Jego twórczość była wysoko ceniona przez współczesnych (np. Stanisława Przybyszewskiego) i nadal ma swoich wielbicieli.

Jego najbardziej znane utwory to trylogia science fiction dziejąca się na Księżycu (Na srebrnym globie, Zwycięzca, Stara Ziemia). Był autorem wielu zbiorów wierszy, powieści, sztuk scenicznych, rozpraw filozoficznych i estetycznych. Publikował w "Życiu", "Młodości", "Krytyce", "Strumieniu", "Chimerze", "Słowie Polskim". Przez pewien czas był współredaktorem "Krytyki". Trylogia księżycowa tłumaczona była na język czeski, niemiecki, rosyjski, węgierski i była inspiracją dla wielu pisarzy, zarówno polskich (np. Stanisław Lem), jak i obcych. Na jej podstawie stryjeczny wnuk pisarza, Andrzej Żuławski, nakręcił film Na srebrnym globie.

Jeden z jego najsłynniejszych wierszy "Do moich synów" został napisany w 1914 r.

W 2008 roku utworzona została Nagroda Literacka im. Jerzego Żuławskiego dla najlepszych polskich utworów fantastycznych.

[edytuj] Publikacje

[edytuj] Powieści

[edytuj] Zbiory opowiadań

  • Opowiadania prozą (1902)
  • Bajka o człowieku szczęśliwym (1910)
  • Kuszenie szatana (1910)

[edytuj] Zbiory poezji

  • Na strunach duszy (1895)
  • Intermezzo (1897)
  • Stance o pieśni (1897)
  • Poezje (1900)
  • Z domu niewoli (1902)

[edytuj] Zbiory esejów

  • Prolengomena (1902)
  • Szkice literackie (1913)
  • Przed zwierciadłem prawdy (1914)
  • Miasta umarłe (1918)

[edytuj] Dramaty

  • Dyktator (1903)
  • Wianek mirtowy (1903)
  • Eros i Psyche (1904)
  • Ijola (1905)
  • Gra.Tryptyk sceniczny (1906)
  • Donna Aluica (1906)
  • Za cenę łez (1909)
  • Koniec Mesjasza (1911)
  • Gród Słońca (1911)

[edytuj] Książki popularnonaukowe

  • Benedykt Spinoza. Człowiek i dzieło (1902)

[edytuj] Bibliografia

  • A. Niewiadowski, A. Smuszkiewicz, Leksykon polskiej literatury fantastycznonaukowej, Wydawnictwo Poznańskie 1990

[edytuj] Linki zewnętrzne

Wikiźródła
Zobacz w Wikiźródłach teksty autorstwa Jerzego Żuławskiego
Wikicytaty
Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
z Jerzego Żuławskiego

Demonstracje przeciwko ACTA w całej Europie
W wielu krajach europejskich zorganizowano w sobotę dzień akcji przeciwko ACTA - międzynarodowej umowie handlowej dotyczącej zwalczania obrotu towarami podrabianymi. Na ulice wyszły tysiące ludzi.
Marsz kibiców. Siedem radiowozów eskortowało pięć osób
Jedynie pięć osób spośród zgromadzonych pod stadionem Legii trzech tysięcy wyruszyło pod Stadion Nardowy w sobotniej demonstracji kibiców. Marsz miał stanowić protest wobec odwołania meczu o Superpuchar na Stadionie Narodowym oraz polityki rządu wobec kibiców piłkarskich.
Zaskakujące wieści z Moskwy. Władze nie wydały zezwolenia na marsz proputinowski
Władze Moskwy nie wydały zgody na wiec poparcia dla kandydującego w marcowych wyborach prezydenckich Władimira Putina, który sztab wyborczy premiera chciał zorganizować 23 lutego na Placu Maneżowym przed murami Kremla. Miało w nim uczestniczyć 200 tys. ludzi.
Włochy huczą: Spisek na życie Benedykta XVI! Umrze w ciągu roku! Watykan: Brednie, szaleństwo...
W Watykanie krążą listy o spisku na życie papieża, wysuwane są hipotezy, że Benedykt XVI umrze w ciągu roku, i dochodzi do intryg na szczytach hierarchii - pisze cała sobotnia włoska prasa. Watykan nazwał te doniesienia "bredniami" i "szaleństwem".
PJN: "Zobowiążcie się, że odrzucicie ACTA"
Paweł Kowal, prezes PJN i poseł do Parlamentu Europejskiego wysłał list do europarlamentarzystów z Polski, w którym wzywa, by zobowiązali się, że nie zagłosują w PE za umową ACTA.
noworodek | doładowania simplus | stihl | Okulary przeciwsłoneczne | Baza Stron Internetowych