Nawarra
| Comunidad Foral de Navarra Nafarroako Foru Erkidegoa Wspólnota Nawarry |
|||||
|
|||||
 |
|||||
| Hymn: Himno de las Cortes | |||||
| Stolica | Pampeluna | ||||
| Powierzchnia • razem • proc. Hiszpanii |
11. miejsce 10 391 km² 2,1% |
||||
| Populacja (2002) • liczba ludności • gęstość • proc. Hiszpanii |
15. miejsce 569 628 54,82 os./km² 1,4% |
||||
| Język urzędowy | hiszpański, baskijski na terenach baskofońskich i mieszanych |
||||
| Reprezentacja w parlamencie • Kongres • Senat |
5 1 |
||||
| Prezydent | Miguel Sanz Sesma (UPN) |
||||
.svg&filetimestamp=20090422152405)
Nawarra (hiszp. Navarra, fr. Navarre, bask. Nafarroa) – kraina historyczna w zachodniej części Pirenejów na pograniczu Hiszpanii i Francji. Nawarra obejmuje część historycznego Kraju Basków. Pod zwierzchnictwem Nawarry znajdowała się niegdyś również część francuskiego departamentu Pyrénées-Atlantiques, obecnie znana jako Dolna Nawarra (fr. Basse-Navarre).
[edytuj] Nawarra jako wspólnota autonomiczna Hiszpanii
Wspólnota autonomiczna Nawarry (hiszp. Comunidad Foral de Navarra, bask. Nafarroako Foru Erkidegoa), będąca jednocześnie Prowincją Nawarry (hiszp. Provincia de Navarra, bask. Nafarroako Probintzia) graniczy z prowincjami: Guipúzcoa, Álava (obie we wspólnocie Kraju Basków), Saragossą, Hueską (obie w Aragonii), La Rioja oraz z Francją.
Nawarra stanowi jedną z dwóch (obok Kraju Basków) wspólnot autonomicznych o statusie comunidad foral, tj. wspólnoty prawa lokalnego. Określenie to przysługuje jej w związku z faktem, że dawna autonomia prawna (stąd foral od fueros – zbiór praw lokalnych) nigdy nie została w tym regionie zniesiona. Nie dokonał tego gen. Franco, odwdzięczając się za poparcie Nawarry w wojnie domowej. Dzięki temu po uchwaleniu nowej konstytucji Hiszpanii w 1978 r. Nawarze przysługiwało prawo do ogłoszenia szerszej autonomii bez dodatkowych warunków, które musiała spełnić większość wspólnot autonomicznych. Istotnym uprawnieniem Nawarry jako wspólnoty prawa lokalnego jest negocjacja z rządem hiszpańskim tzw. umowy ekonomicznej (Concierto Económico), która określa udział obu stron w podatkach i wydatkach. Dodatkowo statut autonomiczny Nawarry jako jedyny nie nosi nazwy statutu, lecz Ustawy o udoskonaleniu prawa lokalnego (Ley de Amejoramiento del Fuero).
Powierzchnia wspólnoty wynosi 10.391 km². W 2002 r. ludność Nawarry wyniosła 569.628 osób (gęstość zaludnienia: 54,82 osoby/km²). Jedna trzecia tej liczby zamieszkuje stolicę prowincji, Pampelunę.
[edytuj] Historia
- od IX wieku samodzielne państwo
- w XI-XII wieku związana z Aragonią
- od XIII wieku pod wpływem Francji
- od 1512 roku południowa część Nawarry została włączona do Hiszpanii
- północna część Nawarry od XVI wieku w posiadaniu Burbonów, a później w unii personalnej z Francją
- w 1789 francuską część Nawarry przekształcono w departament Basses Pyrénées
[edytuj] Zobacz też
- Władcy Nawarry
- Kraj Basków
- Uniwersytet Nawarry
- w angielskiej Wikipedii drzewo genealogiczne królów Nawarry od Sancho I do Henryka III Burbona.
|
|||||||||||||
|
|||||||
| Jak Sarkozy chce zapewnić sobie zwycięstwo? | ||
Nowy system pomocy dla bezrobotnych, nie dla małżeństw homoseksualnych, ostra polityka imigracyjna - to niektóre z pomysłów, które mają zapewnić reelekcję obecnemu prezydentowi Francji. Sam Nicolas Sarkozy wymienił je w wywiadzie dla dziennika "Le Figaro".
|
||
| Zaskakująco wielu Republikanów zagłosuje na Obamę | ||
Ponad miesiąc po rozpoczęciu w USA maratonu prawyborów prezydenckich w Partii Republikańskiej (GOP) nie może ona wyłonić odpowiedniego kandydata. Według najnowszego sondażu część Republikanów chce głosować w wyborach na...Demokratę, prezydenta Baracka Obamę.
|
||
| Minister Sikorski: Janukowycz nie dał nadziei | ||
Szef MSZ Radosław Sikorski powiedział w czwartek, że prezydent Ukrainy Wiktor Janukowycz w rozmowie z nim nie dał żadnych nadziei na przełom ws. Julii Tymoszenko. "Nie wygląda to dobrze" - odparł minister pytany o szanse na wcześniejsze wyjście z więzienia b. premier Ukrainy.
|
||
| Dziwny przypadek głowy państwa, które nie istnieje | ||
W przeddzień ceremonii samozwańczego przejęcia władzy liderka południowoosetyjskiej opozycji Ałła Dżiojewa zapadła w śpiączkę. Jak poinformowała szefowa jej sztabu wyborczego Fatima Kokojewa - kandydatka na prezydenta Osetii Południowej zasłabła przebywa na oddziale reanimacji szpitala w Cchinwali. Kobieta nie wykluczyła zamachu na życie niedoszłego prezydenta separatystycznej republiki.
|
||
| Ścigał zbrodnie reżimu Franco. Czy dlatego go skazano? | ||
Światowe media, komentując wyrok na sędziego Baltasara Garzona, wobec którego hiszpański Sąd Najwyższy orzekł zakaz wykonywania zawodu "z powodu przekroczenia uprawnień" w sprawie kryminalnej, wiążą go z jego próbą ścigania zbrodni frankizmu.
|
